Masumiyet Müzesi’nde Yazınsal Mekânı Henri Lefebvre’in ‘Mekân Üçlemesi’ Üzerinden İncelemek

Özet

Bu çalışmanın amacı, bir edebiyat eserinde, hikâyenin geçtiği temsili mekân olan yazınsal mekân kavramına, Henri Lefebvre’in mekân üçlemesi üzerinden farklı bir yaklaşım sunmaktır. Orhan Pamuk’un geniş ölçüde takdir gören romanı Masumiyet Müzesi ve buna bağlı olarak mevcut müzesi; anlatının mimari bir forma dönüştüğü özgün bir temsil olması nedeniyle, örnek alan çalışması olarak ele alınacaktır. Lefebvre’in mekâna sosyal bir ürün olarak bakan üçlemesi –algılanan, tasarlanan ve yaşanan mekân– yazınsal mekân kavramını anlamlandırmak adına inceleme niteliğinde bir araç olarak kullanılacaktır. Mekânın anlatı içerisinde kendiliğinden, bağımsız bir anlatı oluşturabileceği gerçeğine dayanarak, Orhan Pamuk’un tasarımı gündelik yaşam nesneleri için –ki olmadıkları takdirde tüm roman boyunca ve mevcut müzede eksiklik hissi ortaya çıkacaktır– zengin bir tasarım mekânı haline gelir. Yazınsal mekân ve tasarlanan mekânı bir araya getirmek, mekân kavramını çok yönlü tartışabilmek adına özgün bir örnek oluşturmaktadır. Sonuç olarak, mekân üzerine kurgulanmış olan pek çok mevcut teori arasından Lefebvre’in üçlemesinin seçimi, Lefebvre’in de yazınsal mekânların mimari olarak temsil edilebilmesinin daha iyi olacağını kabul etmesiyle, yazınsal bir mekânın, mimari bir mekâna dönüşümünü açıklamada gerekli olan zemini ve esnekliği sağlamıştır

Anahtar sözcükler

• Creative Arts and Writing

Dosyalar

Bu kayıt için yalnız üstveri yayımlanmıştır.

Kaynakça

1. Almas, E. (2015). Representation, refuse and the urban context in Orhan Pamuk’s Museum(s) of Innocence. In T. Mullholland, N. Sierra (Eds.), Spatial perspectives, essays on literature and architecture (pp. 145–160). Berlin, Bern, Brussels: Peter Lang AG International Academic Publishers.
2. Allmer, A. (2009). Orhan Pamuk’s Museum of Innocence: On architecture, narrative and the art of collecting. Architectural Research Quarterly, 13(02), 163–171.
3. Bilgin, İ. (2008, September 29). Mimarının ağzından Masumiyet Müzesi. Personal interview by Burcu Karabaş. https://v3.arkitera.com/h34579-mimarinin-agzindan-masumiyet-muzesi.html
4. Bolak, B. (2011). Narrative space in “The Black Book” by Orhan Pamuk. Riga: VDM Verlag Dr. Müller.
5. Casey, E. (1997). The production of space or the heterogeneity of place: A commentary on Edward Dimendberg and Neil Smith. In A. Light, J. M. Smith (Eds.), The Production of Public Space (pp. 71-80). Lanham: Rowman & Littlefield Publishers.
6. De Certeau, M. (1988). The practice of everyday life. Berkeley: University of California Press.
7. Havik, K. (2012). Urban literacy. A scriptive approach to the experience, use and imagination of place [Unpublished doctoral dissertation]. Delft University of Technology.
8. Lefebvre, H. (1991). The production of space. Hoboken: Blackwell Publishing.
9. Martin, D. & Miller, B. (2003). Space and contentious politics. Mobilization, An International Quarterly, 8(2), 143–156. https://www2.clarku.edu/departments/geography/pdfs/Deb%20Martin/martin.miller.Pp.%20143-156.pdf
10. Massey, D. (1992). Politics and space/time. New Left Review, 195, 65–84.
11. Morris, R. (2014). “Imaginary museums: What mainstream museums can learn from them?” Midas, 4, 1–9. https://journals.openedition.org/midas/643
12. Ostrowidzki, E. A. (2009). Utopias of the New Right in J. G. Ballard’s Fiction. Space and Culture, 12(1), 4–24. https://doi.org/10.1177/1206331208327745
13. Pamuk, O. (2006) My father’s suitcase. The Nobel lecture. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/2006/pamuk-lecture_en.html
14. Pamuk, O. (2006). Istanbul: Memories and the city. London: Faber and Faber Limited.
15. Pamuk, O. (2008a). Masumiyet Müzesi. İstanbul: İletişim Yayınları.
16. Pamuk, O. (2008b). The Museum of Innocence. New York: Alfred A. Knopf.
17. Pamuk, O. (2008c, September 7). Winning the Nobel Prize made everything political. Personal Interview by Rainer Traube for Deustche Welle. https://www.dw.com/en/orhan-pamuk-winning-the-nobel-prize-made-everything-political/a-3621369
18. Pamuk, O. (2010). The Naive and The Sentimental Novelist. New York: Vintage.
19. Pamuk, O. (2012a). The Innocence of Objects. New York: Abrams.
20. Pamuk, O. (2012b). Şeylerin Masumiyeti. İstanbul: İletişim Yayınları.
21. Pamuk, O. (2012c, August 8). Orhan Pamuk on his Museum of Innocence. Newsweek. https://www.newsweek.com/orhan-pamuk-his-museum-innocence-istanbul-64557
22. Reuschel, A.K., & Lorenz, H. (2011). Mapping literature: Visualisation of spatial uncertainty in fiction. The Cartographic Journal, 48(4), 293–308. https://doi.org/10.1179/1743277411Y.0000000023
23. Shanks, R. (2002). Reconciling narrative spaces: Conceptual blending in Saint- Exupery’s The Little Prince and Calvino’s Invisible Cities [Unpublished master’s thesis]. Burnaby: Simon Fraser University. https://www.researchgate.net/publication/29735047_Reconciling_narrative_spaces_conceptual_blending_in_Saint-Exupery%27s_The_Little_Prince_and_Calvino%27s_Invisible_Cities
24. Soja, E.W. (1996). Thirdspace. Hoboken: Blackwell.
25. Tally, R.T. (2013). Spatiality. London: Routledge.
26. Tillinghast, R. (2012, March). Orhan Pamuk’s Istanbul. The New Criterion. https://newcriterion.com/issues/2012/3/orhan-pamuks-istanbul
27. Uğurlu, A. (2003). The atmosphere in Orhan Pamuk’s novels [Unpublished master’s thesis]. İstanbul Technical University.
28. Xing, Y. (2013). The novel as museum: Curating memory in Orhan Pamuk’s The Museum of Innocence. Critique: Studies in Contemporary Fiction, 54(2), 198–210. https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/00111619.2011.555798

Bu yayına atıf

@article{yuncu2021masumiyet,
  author = {Yuncu, Belgin and Ultav, Zeynep Tuna and {\"O}ner, Asl{\i} Ceylan},
  title = {{Masumiyet M{\"u}zesi'nde Yaz{\i}nsal Mek{\^a}n{\i} Henri Lefebvre'in `Mek{\^a}n {\"U}{\c{c}}lemesi' {\"U}zerinden {\.I}ncelemek}},
  journal = {Hacettepe {\"U}niversitesi Edebiyat Fak{\"u}ltesi Dergisi},
  volume = {39},
  number = {1},
  pages = {237--252},
  publisher = {Hacettepe {\"U}niversitesi},
  year = {2021},
  month = {6},
  issn = {1301-5737},
  doi = {10.32600/huefd.958012},
  url = {https://hacettepe.hbtech.com.tr/yayin/analyzing-literary-space-through-the-spatial-triad-by-henri-lefebvre-in-orhan-pamuks-the-museum-of-innocence},
  language = {en},
  keywords = {Creative Arts and Writing},
  abstract = {Bu {\c{c}}al{\i}{\c{s}}man{\i}n amac{\i}, bir edebiyat eserinde, hik{\^a}yenin ge{\c{c}}ti{\u{g}}i temsili mek{\^a}n olan yaz{\i}nsal mek{\^a}n kavram{\i}na, Henri Lefebvre'in mek{\^a}n {\"u}{\c{c}}lemesi {\"u}zerinden farkl{\i} bir yakla{\c{s}}{\i}m sunmakt{\i}r. Orhan Pamuk'un geni{\c{s}} {\"o}l{\c{c}}{\"u}de takdir g{\"o}ren roman{\i} Masumiyet M{\"u}zesi ve buna ba{\u{g}}l{\i} olarak mevcut m{\"u}zesi; anlat{\i}n{\i}n mimari bir forma d{\"o}n{\"u}{\c{s}}t{\"u}{\u{g}}{\"u} {\"o}zg{\"u}n bir temsil olmas{\i} nedeniyle, {\"o}rnek alan {\c{c}}al{\i}{\c{s}}mas{\i} olarak ele al{\i}nacakt{\i}r. Lefebvre'in mek{\^a}na sosyal bir {\"u}r{\"u}n olarak bakan {\"u}{\c{c}}lemesi --alg{\i}lanan, tasarlanan ve ya{\c{s}}anan mek{\^a}n-- yaz{\i}nsal mek{\^a}n kavram{\i}n{\i} anlamland{\i}rmak ad{\i}na inceleme niteli{\u{g}}inde bir ara{\c{c}} olarak kullan{\i}lacakt{\i}r. Mek{\^a}n{\i}n anlat{\i} i{\c{c}}erisinde kendili{\u{g}}inden, ba{\u{g}}{\i}ms{\i}z bir anlat{\i} olu{\c{s}}turabilece{\u{g}}i ger{\c{c}}e{\u{g}}ine dayanarak, Orhan Pamuk'un tasar{\i}m{\i} g{\"u}ndelik ya{\c{s}}am nesneleri i{\c{c}}in --ki olmad{\i}klar{\i} takdirde t{\"u}m roman boyunca ve mevcut m{\"u}zede eksiklik hissi ortaya {\c{c}}{\i}kacakt{\i}r-- zengin bir tasar{\i}m mek{\^a}n{\i} haline gelir. Yaz{\i}nsal mek{\^a}n ve tasarlanan mek{\^a}n{\i} bir araya getirmek, mek{\^a}n kavram{\i}n{\i} {\c{c}}ok y{\"o}nl{\"u} tart{\i}{\c{s}}abilmek ad{\i}na {\"o}zg{\"u}n bir {\"o}rnek olu{\c{s}}turmaktad{\i}r. Sonu{\c{c}} olarak, mek{\^a}n {\"u}zerine kurgulanm{\i}{\c{s}} olan pek {\c{c}}ok mevcut teori aras{\i}ndan Lefebvre'in {\"u}{\c{c}}lemesinin se{\c{c}}imi, Lefebvre'in de yaz{\i}nsal mek{\^a}nlar{\i}n mimari olarak temsil edilebilmesinin daha iyi olaca{\u{g}}{\i}n{\i} kabul etmesiyle, yaz{\i}nsal bir mek{\^a}n{\i}n, mimari bir mek{\^a}na d{\"o}n{\"u}{\c{s}}{\"u}m{\"u}n{\"u} a{\c{c}}{\i}klamada gerekli olan zemini ve esnekli{\u{g}}i sa{\u{g}}lam{\i}{\c{s}}t{\i}r},
  affiliation = {- and YA{\c{S}}AR {\"U}N{\.I}VERS{\.I}TES{\.I} and {\.I}ZM{\.I}R EKONOM{\.I} {\"U}N{\.I}VERS{\.I}TES{\.I}}
}

TY  - JOUR
AU  - Yuncu, Belgin
AU  - Ultav, Zeynep Tuna
AU  - Öner, Aslı Ceylan
TI  - Masumiyet Müzesi’nde Yazınsal Mekânı Henri Lefebvre’in ‘Mekân Üçlemesi’ Üzerinden İncelemek
T2  - Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi
VL  - 39
IS  - 1
PY  - 2021
DA  - 2021/06/26/
SP  - 237
EP  - 252
PB  - Hacettepe Üniversitesi
SN  - 1301-5737
DO  - 10.32600/huefd.958012
UR  - https://hacettepe.hbtech.com.tr/yayin/analyzing-literary-space-through-the-spatial-triad-by-henri-lefebvre-in-orhan-pamuks-the-museum-of-innocence
AB  - Bu çalışmanın amacı, bir edebiyat eserinde, hikâyenin geçtiği temsili mekân olan yazınsal mekân kavramına, Henri Lefebvre’in mekân üçlemesi üzerinden farklı bir yaklaşım sunmaktır. Orhan Pamuk’un geniş ölçüde takdir gören romanı Masumiyet Müzesi ve buna bağlı olarak mevcut müzesi; anlatının mimari bir forma dönüştüğü özgün bir temsil olması nedeniyle, örnek alan çalışması olarak ele alınacaktır. Lefebvre’in mekâna sosyal bir ürün olarak bakan üçlemesi –algılanan, tasarlanan ve yaşanan mekân– yazınsal mekân kavramını anlamlandırmak adına inceleme niteliğinde bir araç olarak kullanılacaktır. Mekânın anlatı içerisinde kendiliğinden, bağımsız bir anlatı oluşturabileceği gerçeğine dayanarak, Orhan Pamuk’un tasarımı gündelik yaşam nesneleri için –ki olmadıkları takdirde tüm roman boyunca ve mevcut müzede eksiklik hissi ortaya çıkacaktır– zengin bir tasarım mekânı haline gelir. Yazınsal mekân ve tasarlanan mekânı bir araya getirmek, mekân kavramını çok yönlü tartışabilmek adına özgün bir örnek oluşturmaktadır. Sonuç olarak, mekân üzerine kurgulanmış olan pek çok mevcut teori arasından Lefebvre’in üçlemesinin seçimi, Lefebvre’in de yazınsal mekânların mimari olarak temsil edilebilmesinin daha iyi olacağını kabul etmesiyle, yazınsal bir mekânın, mimari bir mekâna dönüşümünü açıklamada gerekli olan zemini ve esnekliği sağlamıştır
KW  - Creative Arts and Writing
LA  - en
AD  - YAŞAR ÜNİVERSİTESİ
AD  - İZMİR EKONOMİ ÜNİVERSİTESİ
ER  -