Tanıtım ortamı: HB Tech'in Hacettepe Üniversitesi için hazırladığı JournTech demosudur, üniversitenin resmî sitesi değildir. Künyeler herkese açık kaynaklardan örnek olarak alınmıştır; başvuru ve hakem örnekleri kurgusaldır.
EN
Makale

Eleştirel Pedagoji ve Ülkü Tamer’in ‘Konuşma’ Şiiri

  1. İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ

Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, Cilt 42, Sayı 2 (2024) s. 533–546

AtıfYayına harici sitede erişin

Bu kayıt derginin DergiPark arşivinden aktarılmıştır; özgün sayfası: DergiPark

Özet

Ülkü Tamer, İkinci Yeni şiir akımı içinde Türk Edebiyatı’nda seçkin bir yere sahiptir ve özellikle “çocuk” imgesi üzerinden evrensel bir ses yakalamasıyla dikkat çeker. Bu çalışma, Tamer’in Konuşma başlıklı şiirini, eleştirel pedagoji bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Eleştirel pedagoji, eğitimin doğası, amaçları ve yöntemlerini sorgulayan analitik bir yaklaşım benimseyerek normatif ve statükocu eğitim anlayışlarının birey üzerindeki tahakkümünü eleştiren bir perspektif sunar. Frankfurt Okulu düşüncelerinin etkisiyle şekillenen bu yaklaşım, eğitim sisteminin iktidar ilişkileriyle bağını ve bunun öğrenciler üzerinde yarattığı dramatik etkileri sorgulamaktadır. Tamer’in Konuşma başlıklı şiiri, eleştirel pedagojinin temel eleştirilerini somutlaştırarak statükocu ve aşılamacı eğitim modellerinin bireyde yarattığı travmaları etkileyici bir üslup ve sembollerle ortaya koymaktadır. Şiir, “Zenci” ifadesiyle başlayan ve doğal yaşam ile şehir gerilimi ekseninde gelişen anlatımıyla, bireyin tek tipleştirici bir sistemde yabancılaşmaya zorlanışını ve potansiyel imkânlarını yitirerek trajik bir sona sürüklenişini gözler önüne sermektedir. Çalışma, bu yansımaları metin analizi ve tartışma yöntemleriyle inceleyerek eleştirel pedagojinin eğitim anlayışına yönelik katkılarını edebî bir perspektiften değerlendirmeyi hedeflemektedir.

Özet (İngilizce, çeviri)

Critical Pedagogy and Ülkü Tamer’s Konuşma (Dialogue)

Ülkü Tamer holds a distinguished position in Turkish literature as part of the Second New poetry movement, particularly for his ability to convey a universal voice through the motif of the “child.” This study seeks to analyze Tamer’s poem Speech/Dialogue within the framework of critical pedagogy. Critical pedagogy offers an analytical lens that interrogates the nature, purpose, and methods of education, presenting a critique of how normative and status quo-oriented educational paradigms suppress individual autonomy. Shaped by the intellectual legacy of the Frankfurt School, this approach examines the interplay between education systems and power dynamics, shedding light on the profound impact these relationships have on students. Tamer’s Speech encapsulates the core critiques of critical pedagogy, vividly portraying the traumas inflicted by status quo-driven and indoctrinative educational models through its striking imagery and symbolism. The poem, which begins with the evocative term “Negro” and unfolds along the tension between natural life and urban existence, exposes the individual’s coerced alienation within a system that enforces uniformity, leading to the loss of potential and a descent into a tragic fate. By employing textual analysis and discussion, this study aims to explore these reflections and assess the contributions of critical pedagogy to a deeper understanding of education through a literary lens.

Anahtar sözcükler

Dosyalar

Bu kayıt için yalnız üstveri yayımlanmıştır.

Kaynakça

  1. Aşkaroğlu, V. (2016). İkinci Yeni/Sözşörler. Kültür Ajans Yayınları.
  2. Allman, P. (2007). On Marx: An introduction to the revolutionary intellect of Karl Marx. Sense Publishers.
  3. Aydoğan, B. (2010). Ülkü Tamer'in Alleben anıları ile Alleben öykülerindeki Antep. Ç. Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19(3), 183-196.
  4. Bailey, R. (2019). Aşılama. R. Bailey, R. Barrow, D. Carr, & C. McCarthy (Yay. haz.,), Eğitim Felsefesi Kılavuzu içinde (ss. 265-276). Pegem Akademi.
  5. Bakır, M. (2020). Ülkü Tamer'in şiir dünyası ve İnsan. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür, Sanat, Mimarlık Dergisi, 35, 1-17.
  6. Barrow, R., & Woods, R. G. (2006). An introduction to the philosophy of education. Routledge.
  7. Bekmezci, E. S. (2018). Ülkü Tamer’in şiirlerinde humor ve ironi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(59), 78-87. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2018.2615
  8. Bezirci, A. (1996). İkinci Yeni olayı. Evrensel Basım Yayın.
  9. Birsel, S. (1997). Papağanname. Adam Yayınları.
  10. Blake, N., Smeyers, P., Smith, R., & Standish, P. (Yay. haz.). (2005). Introduction. The Blackwell guide to philosophy of education içinde (ss. 1-17). Blackwell Publishing.
  11. Brighouse, H. (2006). On education. Routledge.
  12. Burbules, N. C., & Berk, R. (1999). Critical thinking and critical pedagogy. T. S. Popkewitz, & L. Fendor (Yay. haz.), Critical theories in education içinde. Routledge. 45-66.
  13. Cevizci, A. (2010). Bilgi felsefesi. Say Yayınları.
  14. Cevizci, A. (2014). Eğitim felsefesi. Say Yayınları.
  15. Duarte, E. (2006). Critical pedagogy and the praxis of worldly philosophy. Journal of Philosophy of Education, 40(1), 105-114. https://doi.org/10.1111/j.1467-9752.2006.00495.x
  16. Foucault, M. (2000). Hapishanenin doğuşu. (M. A. Kılıçbay, Çev.) İmge Yayınları.
  17. Freire, P. (2020). Ezilenlerin pedagojisi. (D. Hattatoğlu, & E. Özbek, Çev.) Ayrıntı Yayınları.
  18. Geçen, S. (2016). Ülkü Tamer şiirlerinde labirent bir mekan olarak kent. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 257-280.
  19. Giroux, H. A. (2011). On critical pedagogy. The Continuum International Publishing Group.
  20. Hugo, V. (2023). Sefiller, 2. Cilt. (V. Yalçıntoklu, Çev.) Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
  21. Hytten, K., & Bettez, S. C. (2011). Understanding education for social justice. Educational Foundations, 25, 7-24.
  22. Karataş, T. (2008). Ansiklopedik edebiyat terimleri sözlüğü. Sütun Yayınları.
  23. Kincheloe, J. L. (2004). Critical pedagogy primer. Peter Pan Publishing.
  24. Kirylo, J. D., Thirumurthy, V., Smith, M., & McLaren, P. (2010). Issues in education: Critical pedagogy: An overview. Childhood Education, 86(5), 332-334. https://doi.org/10.1080/00094056.2010.10521420
  25. Lüleci, M. (2019). Gülün tam ortası bilişsel yazınbilim ve İkinci Yeni’nin bilişsel temelleri. Grafiker Yayınları.
  26. Leistyna, P. (2005). Critical pedagogy in education. S. J. Farenga, & D. Ness (Yay. haz.), Encyclopedia of education and human development içinde (ss. 321-327). M. E. Sharpe.
  27. Merry, M. S. (2005). Indoctrination, moral instruction, and nonrational beliefs: A place for autonomy? Educational Theory, 55(4), 399-425. https://doi.org/10.1111/j.1741-5446.2005.00002.x-i1
  28. Momanu, M. (2012). The pedagogical dimension of indoctrination: Criticism of indoctrination and constructivism in education. Meta: Research in Hermeneutics, Phenomenology, and Practical Philosophy, 14(1), 88-105.
  29. Nikolakaki, M. (2012). Critical pedagogy in the new dark ages: Challenges and possibilities: An introduction. Counterpoints, 422, 3-31.
  30. Rahimi, A., ve Sajed, M. A. (2014). The interplay between critical pedagogy and critical thinking: Theoretical ties and practicalities. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 136, 41-45. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.05.284
  31. Sarıkaya, O. (2014). Ülkü Tamer'in "Soğuk Otların Altında" adlı kitabında kent algısı. Turkish Studies, 9(6), 933-942. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.6591
  32. Spring, J. (2010). Özgür eğitim. (A. Ekmekçi, Çev.) Ayrıntı Yayınları.
  33. Sznaider, N. (2018). The other Frankfurt School. Distinktion: Journal of Social Theory, 20(2), 222-230.
  34. Tamer, Ü. (1998). Yanardağın üstündeki kuş toplu şiirler. Yapı Kredi Yayınları.
  35. Trend, D. (1995). The crisis of meaning in culture and education. Minnesota University Press.
  36. Wulff, C. (2010). Eğitim bilimi. (H. Aras, & A. Kayhan, Çev.) Dipnot Yayınları.
  37. Yalçınkaya, T. (2023). Pedagojik aşılama ile zihinsel özgürlük arasındaki gerilim. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 56(2), 813-877. https://doi.org/10.30964/auebfd.1199751

Bu yayına atıf

APA 7

Öztürk, F. (2024). Eleştirel Pedagoji ve Ülkü Tamer’in ‘Konuşma’ Şiiri. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 42(2), 533–546. https://doi.org/10.32600/huefd.1628352

BibTeX

@article{ozturk2024elestirel,
  author = {{\"O}zt{\"u}rk, Fatih},
  title = {{Ele{\c{s}}tirel Pedagoji ve {\"U}lk{\"u} Tamer'in `Konu{\c{s}}ma' {\c{S}}iiri}},
  journal = {Hacettepe {\"U}niversitesi Edebiyat Fak{\"u}ltesi Dergisi},
  volume = {42},
  number = {2},
  pages = {533--546},
  publisher = {Hacettepe {\"U}niversitesi},
  year = {2024},
  issn = {1301-5737},
  doi = {10.32600/huefd.1628352},
  url = {https://hacettepe.hbtech.com.tr/yayin/elestirel-pedagoji-ve-ulku-tamerin-konusma-siiri},
  language = {tr},
  keywords = {T{\"u}rk Dili ve Edebiyat{\i} (Di{\u{g}}er)},
  abstract = {{\"U}lk{\"u} Tamer, {\.I}kinci Yeni {\c{s}}iir ak{\i}m{\i} i{\c{c}}inde T{\"u}rk Edebiyat{\i}'nda se{\c{c}}kin bir yere sahiptir ve {\"o}zellikle ``{\c{c}}ocuk'' imgesi {\"u}zerinden evrensel bir ses yakalamas{\i}yla dikkat {\c{c}}eker. Bu {\c{c}}al{\i}{\c{s}}ma, Tamer'in Konu{\c{s}}ma ba{\c{s}}l{\i}kl{\i} {\c{s}}iirini, ele{\c{s}}tirel pedagoji ba{\u{g}}lam{\i}nda incelemeyi ama{\c{c}}lamaktad{\i}r. Ele{\c{s}}tirel pedagoji, e{\u{g}}itimin do{\u{g}}as{\i}, ama{\c{c}}lar{\i} ve y{\"o}ntemlerini sorgulayan analitik bir yakla{\c{s}}{\i}m benimseyerek normatif ve stat{\"u}kocu e{\u{g}}itim anlay{\i}{\c{s}}lar{\i}n{\i}n birey {\"u}zerindeki tahakk{\"u}m{\"u}n{\"u} ele{\c{s}}tiren bir perspektif sunar. Frankfurt Okulu d{\"u}{\c{s}}{\"u}ncelerinin etkisiyle {\c{s}}ekillenen bu yakla{\c{s}}{\i}m, e{\u{g}}itim sisteminin iktidar ili{\c{s}}kileriyle ba{\u{g}}{\i}n{\i} ve bunun {\"o}{\u{g}}renciler {\"u}zerinde yaratt{\i}{\u{g}}{\i} dramatik etkileri sorgulamaktad{\i}r. Tamer'in Konu{\c{s}}ma ba{\c{s}}l{\i}kl{\i} {\c{s}}iiri, ele{\c{s}}tirel pedagojinin temel ele{\c{s}}tirilerini somutla{\c{s}}t{\i}rarak stat{\"u}kocu ve a{\c{s}}{\i}lamac{\i} e{\u{g}}itim modellerinin bireyde yaratt{\i}{\u{g}}{\i} travmalar{\i} etkileyici bir {\"u}slup ve sembollerle ortaya koymaktad{\i}r. {\c{S}}iir, ``Zenci'' ifadesiyle ba{\c{s}}layan ve do{\u{g}}al ya{\c{s}}am ile {\c{s}}ehir gerilimi ekseninde geli{\c{s}}en anlat{\i}m{\i}yla, bireyin tek tiple{\c{s}}tirici bir sistemde yabanc{\i}la{\c{s}}maya zorlan{\i}{\c{s}}{\i}n{\i} ve potansiyel imk{\^a}nlar{\i}n{\i} yitirerek trajik bir sona s{\"u}r{\"u}kleni{\c{s}}ini g{\"o}zler {\"o}n{\"u}ne sermektedir. {\c{C}}al{\i}{\c{s}}ma, bu yans{\i}malar{\i} metin analizi ve tart{\i}{\c{s}}ma y{\"o}ntemleriyle inceleyerek ele{\c{s}}tirel pedagojinin e{\u{g}}itim anlay{\i}{\c{s}}{\i}na y{\"o}nelik katk{\i}lar{\i}n{\i} edeb{\^{\i}} bir perspektiften de{\u{g}}erlendirmeyi hedeflemektedir.},
  affiliation = {{\.I}N{\"O}N{\"U} {\"U}N{\.I}VERS{\.I}TES{\.I}}
}
.bib

RIS

TY  - JOUR
AU  - Öztürk, Fatih
TI  - Eleştirel Pedagoji ve Ülkü Tamer’in ‘Konuşma’ Şiiri
T2  - Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi
VL  - 42
IS  - 2
PY  - 2024
SP  - 533
EP  - 546
PB  - Hacettepe Üniversitesi
SN  - 1301-5737
DO  - 10.32600/huefd.1628352
UR  - https://hacettepe.hbtech.com.tr/yayin/elestirel-pedagoji-ve-ulku-tamerin-konusma-siiri
AB  - Ülkü Tamer, İkinci Yeni şiir akımı içinde Türk Edebiyatı’nda seçkin bir yere sahiptir ve özellikle “çocuk” imgesi üzerinden evrensel bir ses yakalamasıyla dikkat çeker. Bu çalışma, Tamer’in Konuşma başlıklı şiirini, eleştirel pedagoji bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Eleştirel pedagoji, eğitimin doğası, amaçları ve yöntemlerini sorgulayan analitik bir yaklaşım benimseyerek normatif ve statükocu eğitim anlayışlarının birey üzerindeki tahakkümünü eleştiren bir perspektif sunar. Frankfurt Okulu düşüncelerinin etkisiyle şekillenen bu yaklaşım, eğitim sisteminin iktidar ilişkileriyle bağını ve bunun öğrenciler üzerinde yarattığı dramatik etkileri sorgulamaktadır. Tamer’in Konuşma başlıklı şiiri, eleştirel pedagojinin temel eleştirilerini somutlaştırarak statükocu ve aşılamacı eğitim modellerinin bireyde yarattığı travmaları etkileyici bir üslup ve sembollerle ortaya koymaktadır. Şiir, “Zenci” ifadesiyle başlayan ve doğal yaşam ile şehir gerilimi ekseninde gelişen anlatımıyla, bireyin tek tipleştirici bir sistemde yabancılaşmaya zorlanışını ve potansiyel imkânlarını yitirerek trajik bir sona sürüklenişini gözler önüne sermektedir. Çalışma, bu yansımaları metin analizi ve tartışma yöntemleriyle inceleyerek eleştirel pedagojinin eğitim anlayışına yönelik katkılarını edebî bir perspektiften değerlendirmeyi hedeflemektedir.
KW  - Türk Dili ve Edebiyatı (Diğer)
LA  - tr
AD  - İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ
ER  -
.ris