Türkiye’ye Farklı Ülkelerden Göç Etmiş Kadınların Sağlık Hizmetlerine Erişimi Üzerine Nitel Bir Alan Araştırması

Özet

Türkiye’de yaşayan kadın göçmenlerin sağlık hizmetlerine erişimlerini, insan hakları, sağlık hakkı ve kadın haklarıtemelinde inceleyen bu araştırmanın temel amacı, Türkiye’ye çeşitli ülkelerden, değişik sebeplerle göç etmiş, farklıgöçmenlik statüleri bulunan ve farklı sektörlerde istihdam edilen veya edilmeyen kadınların, sağlık durumları vemevcut sağlık hizmetlerine erişim düzeylerinin tespit edilmesidir. Bu amaç çerçevesinde konunun öznesi olan göçmenkadınlarla yüz-yüze, yarı-yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. 18 farklı ülkeden toplam 41 kadın göçmenlegörüşülmüş; verilere NVivo nitel analiz programı vasıtasıyla tematik analiz uygulanmıştır. Araştırma bulgularında,kadınların özellikle dil engeli, haklarını veya kullanma yollarını yeterince bilmeme, sağlık kuruluşlarında karşılaşılan,din, ırk ve cinsiyet temelli olumsuz tutumlar ve sigorta ile ilgili tutarsız uygulamalar gibi sebeplerle sağlık sorunlarınıçözmekte sorunlar yaşadığı görülmüştür. Kadın göçmenlerin, kadın olmalarından ötürü yaşadıkları özgül deneyimleri,özellikle kendilerinin yanı sıra çocuk, eş ve ebeveyn gibi aile bireylerinin sağlığı için de çözüm yolları arayan aktörlerkonumunda olmalarıyla ve cinsel sağlık ve üreme sağlığı hakları bakımından karşılaşılan sorunlarla ilişkilendirilerekele alınmıştır. Bu noktada göçün toplumsal cinsiyetlendirilmiş boyutu, sağlık hakkı odağında ortaya konmuştur.Bulunan çözüm yolları içerisinde ulus-ötesi ağlar ile sivil toplum desteği tartışılmıştır.

Anahtar sözcükler

• Sociology

Dosyalar

Bu kayıt için yalnız üstveri yayımlanmıştır.

Kaynakça

1. Ağartan, Tuba İnci. (2012). Toplumsal Cinsiyet ve Sağlık Reformu: Politikalar ve Etkileri. Saniye Dedeoğlu ve A. Y. Elveren (Ed.), Türkiye’de Refah Devleti ve Kadın içinde (ss. 251-279). İstanbul: İletişim Yayıncılık.
2. Akalın, Ayşe, Emel. (2014). Türkiye’de Ev Hizmetlerinde Çalışan Göçmen Kadınların Toplumsal ve İktisadi Varoluş Stratejileri Üzerine Sosyolojik Bir Analiz, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ankara: Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
3. Barbaros, Hülya. (2009). Düzensiz Göç Sürecinde Kadın Göçmenler: İstanbul’dan Bir Kesit, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul: İstanbul Üniversitesi.
4. Blaikie, Norman. (2007). Approaches to Social Enquiry. Cambridge: Polity Press.
5. Brooks, Abigail. (2007). Feminist Standpoint Epistemology: Building Knowledge and Empowerment Through Women’s Lived Experiences, S.N. Hesse-Biber ve P.L. Leavy (Ed.), Feminist Research Practice içinde (ss. 53-82), CA: Sage Publications.
6. Çelik, Nihal. (2005). Immigrant Domestic Women Workers in Ankara and İstanbul. YayınlanmamışYüksek Lisans Tezi, Ankara: Ortadoğu Teknik Üniversitesi.
7. Çoban, Barış ve Özarslan, Zeynep. (2003). Söylem ve İdeoloji, İstanbul: Su Yayınevi.
8. Crenshaw, Kimberle. (1997). Intersectionaliy and identity politics: learning from violence against women of color. M.L. Shanley ve U. Narayan (Ed.), Reconstructing Political Theory: Feminist Perspectives içinde (ss.178-193). Cambridge: Polity Press.
9. Erdem, Ziya, ve Şahin, Levent. (2008). Ev Hizmetlerinde Yabancı İşgücü İstihdamı, Kamu-İş, 10, 2: 43-78.
10. Etiler, Nilay, ve Lordoğlu, Kuvvet. (2010). Göçmenlerin Sağlık Sorunları: Ev Hizmetlerinde Bir Alan Araştırması, Sosyal Haklar Ulusal Sempozyumu II Bildiriler, Petrol-İş Yayını,113: 93-118.
11. Ginsberg, Pauline E. ve MERTENS, Donna M. (2009). Frontiers in Social Research Ethics: Fertile Ground for Evolution, D.M. Mertens ve P.E. Ginsberg (Ed.), The Handbook of Social Research Ethics içinde (ss. 580-613 ). Los Angeles: Sage Publications.
12. Grbich, Carol. (1999). Qualitative Research in Health, Australia: Allen & Unwin Ltd, St.Leonards.
13. Guba, Egon G. ve Lincoln, Ynonna S. (1994). Competing Paradigms in Qualitative Research, N.K. Denzin ve Y.S. Lincoln (Ed.), Handbook of Qualitative Research içinde (ss. 105-117), London: Sage Publications.
14. Hassoy, Hür. ve Davas Aslı. (2010). Kaçak Göçmenler ve Sağlık, Toplum ve Hekim Dergisi, 25, 4: 296-308.
15. Holliday, Adrian. (2007). Doing & Writing Qualitative Research, London: Sage Publications.
16. MacQueen, KM., McLellan, E. Kay, K. and Milstein, B. (1998). Codebook Development for Team-Based Qualitative Research, Cultural Anthropology Methods, 10, 2: 31-36.
17. Mason, Jennifer. (2002). Qualitative Researching, U. K. :University of Manchester.
18. Mıles, Matthew B. ve Huberman, Michael. (2002). The Qualitative Researcher’s Companion, London: Sage Publications.
19. Miller, Tina ve Bell, Linda. (2005). Consenting to what? Issues of Access, Gate-Keeping and ‘Informed Consent’, T. Miller, M. Birch, M. Mauthner ve J. Jessop (Ed.), Ethics in Qualitative Research içinde (ss: 53-69), London: Sage Publications.
20. Richards, Lyn. (2005). Handling Qualitative Data: A Pratical Guide, London: Sage Publications.
21. Üstübici, Ayşen. (2011). Türkiye’ye Yönelik Kadın Göçü: Seks işçileri ve Ev İçi Hizmetlilerin Kişisel Güvenlik Sorunlarını İlişkilendirmek, Kişisel Güvenlik Sorunlarını İlişkilendirmek”, https://ku.academia.edu/AysenUstubici/Papers
22. World Health Organızatıon. (2008). Office Of The United Nations High Commissioner For Human Rights. The Right to Health, Fact Sheet No. 31, Geneva.
23. Young, Iris Marion. (1997). Socialist Feminism and the Limits of Dual Systems Theory, R. Hennessy ve C. Ingraham (Ed.), Materialist Feminist: A Reader in Class, Difference and Women’s Lives içinde (ss. 95-106), New York: Routhledge.
24. Zimmerman Catthy, Kıss Ligia Ve Hossaın Mazeda. (2011). Migration and Health: A Framework for 21st Century Policy-Making, Plos/Medicine A Peer-Reviewed Open Access Journal, 8(5): e1001034.. 10.1371/journal.pmed.1001034, Published online May 24, 2011.

Bu yayına atıf

@article{gelgecbakacak2018turkiye,
  author = {Gelge{\c{c}} Bakacak, Ay{\c{c}}a and Akal{\i}n, Emel and {\"O}ktem, P{\i}nar},
  title = {{T{\"u}rkiye'ye Farkl{\i} {\"U}lkelerden G{\"o}{\c{c}} Etmi{\c{s}} Kad{\i}nlar{\i}n Sa{\u{g}}l{\i}k Hizmetlerine Eri{\c{s}}imi {\"U}zerine Nitel Bir Alan Ara{\c{s}}t{\i}rmas{\i}}},
  journal = {Hacettepe {\"U}niversitesi Edebiyat Fak{\"u}ltesi Dergisi},
  volume = {36},
  number = {2},
  pages = {383--399},
  publisher = {Hacettepe {\"U}niversitesi},
  year = {2018},
  issn = {1301-5737},
  doi = {10.32600/huefd.559878},
  url = {https://hacettepe.hbtech.com.tr/yayin/turkiyeye-farkli-ulkelerden-goc-etmis-kadinlarin-saglik-hizmetlerine-erisimi-uzerine-nitel-bir-alan-arastirmasi},
  language = {tr},
  keywords = {Sociology},
  abstract = {T{\"u}rkiye'de ya{\c{s}}ayan kad{\i}n g{\"o}{\c{c}}menlerin sa{\u{g}}l{\i}k hizmetlerine eri{\c{s}}imlerini, insan haklar{\i}, sa{\u{g}}l{\i}k hakk{\i} ve kad{\i}n haklar{\i}temelinde inceleyen bu ara{\c{s}}t{\i}rman{\i}n temel amac{\i}, T{\"u}rkiye'ye {\c{c}}e{\c{s}}itli {\"u}lkelerden, de{\u{g}}i{\c{s}}ik sebeplerle g{\"o}{\c{c}} etmi{\c{s}}, farkl{\i}g{\"o}{\c{c}}menlik stat{\"u}leri bulunan ve farkl{\i} sekt{\"o}rlerde istihdam edilen veya edilmeyen kad{\i}nlar{\i}n, sa{\u{g}}l{\i}k durumlar{\i} vemevcut sa{\u{g}}l{\i}k hizmetlerine eri{\c{s}}im d{\"u}zeylerinin tespit edilmesidir. Bu ama{\c{c}} {\c{c}}er{\c{c}}evesinde konunun {\"o}znesi olan g{\"o}{\c{c}}menkad{\i}nlarla y{\"u}z-y{\"u}ze, yar{\i}-yap{\i}land{\i}r{\i}lm{\i}{\c{s}} g{\"o}r{\"u}{\c{s}}meler ger{\c{c}}ekle{\c{s}}tirilmi{\c{s}}tir. 18 farkl{\i} {\"u}lkeden toplam 41 kad{\i}n g{\"o}{\c{c}}menleg{\"o}r{\"u}{\c{s}}{\"u}lm{\"u}{\c{s}}; verilere NVivo nitel analiz program{\i} vas{\i}tas{\i}yla tematik analiz uygulanm{\i}{\c{s}}t{\i}r. Ara{\c{s}}t{\i}rma bulgular{\i}nda,kad{\i}nlar{\i}n {\"o}zellikle dil engeli, haklar{\i}n{\i} veya kullanma yollar{\i}n{\i} yeterince bilmeme, sa{\u{g}}l{\i}k kurulu{\c{s}}lar{\i}nda kar{\c{s}}{\i}la{\c{s}}{\i}lan,din, {\i}rk ve cinsiyet temelli olumsuz tutumlar ve sigorta ile ilgili tutars{\i}z uygulamalar gibi sebeplerle sa{\u{g}}l{\i}k sorunlar{\i}n{\i}{\c{c}}{\"o}zmekte sorunlar ya{\c{s}}ad{\i}{\u{g}}{\i} g{\"o}r{\"u}lm{\"u}{\c{s}}t{\"u}r. Kad{\i}n g{\"o}{\c{c}}menlerin, kad{\i}n olmalar{\i}ndan {\"o}t{\"u}r{\"u} ya{\c{s}}ad{\i}klar{\i} {\"o}zg{\"u}l deneyimleri,{\"o}zellikle kendilerinin yan{\i} s{\i}ra {\c{c}}ocuk, e{\c{s}} ve ebeveyn gibi aile bireylerinin sa{\u{g}}l{\i}{\u{g}}{\i} i{\c{c}}in de {\c{c}}{\"o}z{\"u}m yollar{\i} arayan akt{\"o}rlerkonumunda olmalar{\i}yla ve cinsel sa{\u{g}}l{\i}k ve {\"u}reme sa{\u{g}}l{\i}{\u{g}}{\i} haklar{\i} bak{\i}m{\i}ndan kar{\c{s}}{\i}la{\c{s}}{\i}lan sorunlarla ili{\c{s}}kilendirilerekele al{\i}nm{\i}{\c{s}}t{\i}r. Bu noktada g{\"o}{\c{c}}{\"u}n toplumsal cinsiyetlendirilmi{\c{s}} boyutu, sa{\u{g}}l{\i}k hakk{\i} oda{\u{g}}{\i}nda ortaya konmu{\c{s}}tur.Bulunan {\c{c}}{\"o}z{\"u}m yollar{\i} i{\c{c}}erisinde ulus-{\"o}tesi a{\u{g}}lar ile sivil toplum deste{\u{g}}i tart{\i}{\c{s}}{\i}lm{\i}{\c{s}}t{\i}r.},
  affiliation = {HACETTEPE {\"U}N{\.I}VERS{\.I}TES{\.I} and - and -}
}

TY  - JOUR
AU  - Gelgeç Bakacak, Ayça
AU  - Akalın, Emel
AU  - Öktem, Pınar
TI  - Türkiye’ye Farklı Ülkelerden Göç Etmiş Kadınların Sağlık Hizmetlerine Erişimi Üzerine Nitel Bir Alan Araştırması
T2  - Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi
VL  - 36
IS  - 2
PY  - 2018
SP  - 383
EP  - 399
PB  - Hacettepe Üniversitesi
SN  - 1301-5737
DO  - 10.32600/huefd.559878
UR  - https://hacettepe.hbtech.com.tr/yayin/turkiyeye-farkli-ulkelerden-goc-etmis-kadinlarin-saglik-hizmetlerine-erisimi-uzerine-nitel-bir-alan-arastirmasi
AB  - Türkiye’de yaşayan kadın göçmenlerin sağlık hizmetlerine erişimlerini, insan hakları, sağlık hakkı ve kadın haklarıtemelinde inceleyen bu araştırmanın temel amacı, Türkiye’ye çeşitli ülkelerden, değişik sebeplerle göç etmiş, farklıgöçmenlik statüleri bulunan ve farklı sektörlerde istihdam edilen veya edilmeyen kadınların, sağlık durumları vemevcut sağlık hizmetlerine erişim düzeylerinin tespit edilmesidir. Bu amaç çerçevesinde konunun öznesi olan göçmenkadınlarla yüz-yüze, yarı-yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. 18 farklı ülkeden toplam 41 kadın göçmenlegörüşülmüş; verilere NVivo nitel analiz programı vasıtasıyla tematik analiz uygulanmıştır. Araştırma bulgularında,kadınların özellikle dil engeli, haklarını veya kullanma yollarını yeterince bilmeme, sağlık kuruluşlarında karşılaşılan,din, ırk ve cinsiyet temelli olumsuz tutumlar ve sigorta ile ilgili tutarsız uygulamalar gibi sebeplerle sağlık sorunlarınıçözmekte sorunlar yaşadığı görülmüştür. Kadın göçmenlerin, kadın olmalarından ötürü yaşadıkları özgül deneyimleri,özellikle kendilerinin yanı sıra çocuk, eş ve ebeveyn gibi aile bireylerinin sağlığı için de çözüm yolları arayan aktörlerkonumunda olmalarıyla ve cinsel sağlık ve üreme sağlığı hakları bakımından karşılaşılan sorunlarla ilişkilendirilerekele alınmıştır. Bu noktada göçün toplumsal cinsiyetlendirilmiş boyutu, sağlık hakkı odağında ortaya konmuştur.Bulunan çözüm yolları içerisinde ulus-ötesi ağlar ile sivil toplum desteği tartışılmıştır.
KW  - Sociology
LA  - tr
AD  - HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ
ER  -