Adalet ve Kalkınma Partisi’nin 2002 Genel Seçimlerindeki AB Söylemi: Dilbilimsel Söylem Analizi

Özet

Bu çalışma Adalet ve Kalkınma Partisi’nin (AKP) 2002 genel seçimlerinde Türkiye’nin Avrupa Birliği üyeliği konusunda takındığı tavır ve oluşturduğu söylemin dilbilimsel söylem analizi yoluyla çözümlenmesi amaçlamaktadır. Çözümleme yapılırken Düsseldorf Okulu/Ekolü olarak da bilinen yöntem temel alınmıştır. Buna göre parti programı, seçim bildirgesi ve belirlenen ulusal gazetelerden elde edilen derlem; söz varlığı, metafor konsepti ve gerekçelendirme (Alm: Lexik-Metaphorik-Argumentation) boyutlarıyla ele alınmış ve incelenmiştir. Uygulalan metodoloji bakımından bu çalışma, daha çok eleştirel söylem analizi yöntemiyle incelen siyasi söylemlerin çözümlenmesinde nispeten özgün bir yaklaşım ortaya koymaktadır. Özellikle Düsseldorf Ekolü’nün geliştirdiği, yukarda belirtilen üç aşamalı inceleme modelinin Türkiye’deki politik söylem üzerine bu anlamda ilk defa uygulandığı söylenebilir. Yapılan inceleme ortaya koymuştur ki AKP, içinden geldiği Millî Görüş geleneğinin aksine Türkiye’nin AB üyeliği konusunda oldukça pozitif bir tavır içindedir ve bu tavrını hem söz varlığı hem oluşturduğu metafor konseptleri hem de sunduğu çok çeşitli argümanlarla gerekçelendirmiştir.

Anahtar sözcükler

• Linguistics

Dosyalar

Bu kayıt için yalnız üstveri yayımlanmıştır.

Kaynakça

1. AKP (2002). Ak Parti Seçim Beyannamesi: Her şey Türkiye için. http://hdl.handle.net/11543/954 adresinden erişim: 08.02.2021
2. AKP (2002b). Ak Parti Programı: Kalkınma ve Demokratikleşme Programı. Erişim Adresi: https://acikerisim.tbmm.gov.tr/xmlui/handle/11543/926
3. Ayan, V. M. (2019). Adalet ve Kalkınma Parti̇si̇ Dönemi̇nde Türki̇ye Medyasi ve Tari̇hsel Blokun Dönüşümü. [Yayımlanmamış Doktora Tezi̇], Ankara Üni̇versi̇tesi̇ Sosyal Bi̇li̇mler Ensti̇tüsü, Ankara.
4. Bora, T. (2002). 2002 Seçimi ve Siyasi Güzergah Problemleri. Birikim Dergisi, 2002(163-164), 29-35. Erişim adresi: https://birikimdergisi.com/dergiler/birikim/1/sayi-163-164-kasim-aralik-2002/2352 Busse, D; Teubert, W (2013). Ist Diskurs ein sprachwissenschaftliches Objekt? Zur Methodenfrage der historischen Semantik. In Busse, D; Teubert, W. (Hrgs.), Linguistische Diskursanalyse: Neue Perspektiven (pp. 13-30). Wiesbaden: Springer.
5. Fairclough, N. (1992). Discourse and Social Change. Cambridge: Polity Press.
6. Fairclough, N. (2001). Language and Power. 2. Ed. London: Longman
7. Jäger, S. (2015). Kritische Diskursanalyse. 7. überarb. Aufl. Münster: Unrast Verlag.
8. Kaygusuz, Ö. (2009). Türkiye-AB İlişkilerinin ‘Möbius’ Şeridi: AKP Reformculuğu ve AB Çokkültürlülüğü. içinde İlhan Uzgel ve Bülent Duru, (der), AKP Kitabı: Bir Dönüşümün Bilançosu, 2, (410-438).
9. Klein, W. (1980). Argumentation und Argument. Zeitschrift für Literaturwissenschaft und Linguistik. 38(3), 9-57.
10. Keller, R. (2011). Diskurs-forschung: Eine Einführung für SozialwissenschaftlerInnen. 4.Aufl. Wiesbaden: VS.
11. Metzler (1990. Metzler-Literatur-Lexikon: Begriffe und Definitionen. Hrsg. von Günther u. Irmgard Schweikle, 2. überarb. Aufl. Stuttgart: Metzler.
12. Milliyet Gazetesi (2003). Milli Görüş'le gurur duyuyorum. https://www.milliyet.com.tr/siyaset/milli-gorusle-gurur-duyuyorum-5178071 adresinden erişim: 08.02.2022
13. Niehr, T. (2014). Einführung in die Politolinguistik: Gegenstände und Methoden. Göttingen: UTB.
14. Niehr, T. (2014b). Einführung in die Linguistische Diskursanalyse. Darmstadt: WBG.
15. Refah Partisi (1995). 24 Aralık 1995 Refah Partisi Seçim Beyannamesi (Özet): 25 Aralık sabahı Türkiye yeniden doğacak. http://hdl.handle.net/11543/763 adresinden erişim: 08.02.2021
16. Spitzmüller, J.; Warnke, I. H. (2011). Diskurslinguistik. Eine Einführung in Theorien und Methoden der transtextuellen Sprachanalyse. Berlin: de Gruyter.
17. Steinbach, U. (1996). Die Türkei im 20. Jahrhundert: Schwieriger Partner Europas. Bergisch Gladbach, Gustav Lübbe.
18. Toulmin, S. (1996). Der Gebrauch von Argumenten. 2. Aufl. (übersetzt von Ulrich Berk). Weinheim: Beltz Athenäum Verlag.
19. Tuğal, C. (2011). Pasif Devrim İslami Muhalefetin Düzenle Bütünleşmesi. 2. Baskı, İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları.
20. Ülger, U. (2017). Siyasal İslam’ın AB’ye Bakış Açısı: Milli Görüş Hareketi Örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 29(4), 619-632
21. Wengeler, Martin (2018). Diskurslinguistik als Argumentationsanalyse. In: Ingo H. Warnke (ed.), Handbuch Diskurs, (pp. 242-264), Berlin, Boston: De Gruyter. Erişim adresi: https://doi.org/10.1515/9783110296075-010
22. Wodak, R. (2001). The discourse-historical Approach. In: M. Meyer ve R. Wodak (ed.) Methods of Critical Discourse Analysis, (63-95), London: SAGE.

Bu yayına atıf

@article{karakaya2022adalet,
  author = {Karakaya, Dursun and Er, Mutlu},
  title = {{Adalet ve Kalk{\i}nma Partisi'nin 2002 Genel Se{\c{c}}imlerindeki AB S{\"o}ylemi: Dilbilimsel S{\"o}ylem Analizi}},
  journal = {Hacettepe {\"U}niversitesi Edebiyat Fak{\"u}ltesi Dergisi},
  volume = {40},
  number = {1},
  pages = {109--125},
  publisher = {Hacettepe {\"U}niversitesi},
  year = {2022},
  month = {5},
  issn = {1301-5737},
  doi = {10.32600/huefd.1124120},
  url = {https://hacettepe.hbtech.com.tr/yayin/adalet-ve-kalkinma-partisinin-2002-genel-secimlerindeki-ab-soylemi-dilbilimsel-soylem-analizi},
  language = {tr},
  keywords = {Linguistics},
  abstract = {Bu {\c{c}}al{\i}{\c{s}}ma Adalet ve Kalk{\i}nma Partisi'nin (AKP) 2002 genel se{\c{c}}imlerinde T{\"u}rkiye'nin Avrupa Birli{\u{g}}i {\"u}yeli{\u{g}}i konusunda tak{\i}nd{\i}{\u{g}}{\i} tav{\i}r ve olu{\c{s}}turdu{\u{g}}u s{\"o}ylemin dilbilimsel s{\"o}ylem analizi yoluyla {\c{c}}{\"o}z{\"u}mlenmesi ama{\c{c}}lamaktad{\i}r. {\c{C}}{\"o}z{\"u}mleme yap{\i}l{\i}rken D{\"u}sseldorf Okulu/Ekol{\"u} olarak da bilinen y{\"o}ntem temel al{\i}nm{\i}{\c{s}}t{\i}r. Buna g{\"o}re parti program{\i}, se{\c{c}}im bildirgesi ve belirlenen ulusal gazetelerden elde edilen derlem; s{\"o}z varl{\i}{\u{g}}{\i}, metafor konsepti ve gerek{\c{c}}elendirme (Alm: Lexik-Metaphorik-Argumentation) boyutlar{\i}yla ele al{\i}nm{\i}{\c{s}} ve incelenmi{\c{s}}tir. Uygulalan metodoloji bak{\i}m{\i}ndan bu {\c{c}}al{\i}{\c{s}}ma, daha {\c{c}}ok ele{\c{s}}tirel s{\"o}ylem analizi y{\"o}ntemiyle incelen siyasi s{\"o}ylemlerin {\c{c}}{\"o}z{\"u}mlenmesinde nispeten {\"o}zg{\"u}n bir yakla{\c{s}}{\i}m ortaya koymaktad{\i}r. {\"O}zellikle D{\"u}sseldorf Ekol{\"u}'n{\"u}n geli{\c{s}}tirdi{\u{g}}i, yukarda belirtilen {\"u}{\c{c}} a{\c{s}}amal{\i} inceleme modelinin T{\"u}rkiye'deki politik s{\"o}ylem {\"u}zerine bu anlamda ilk defa uyguland{\i}{\u{g}}{\i} s{\"o}ylenebilir. Yap{\i}lan inceleme ortaya koymu{\c{s}}tur ki AKP, i{\c{c}}inden geldi{\u{g}}i Mill{\^{\i}} G{\"o}r{\"u}{\c{s}} gelene{\u{g}}inin aksine T{\"u}rkiye'nin AB {\"u}yeli{\u{g}}i konusunda olduk{\c{c}}a pozitif bir tav{\i}r i{\c{c}}indedir ve bu tavr{\i}n{\i} hem s{\"o}z varl{\i}{\u{g}}{\i} hem olu{\c{s}}turdu{\u{g}}u metafor konseptleri hem de sundu{\u{g}}u {\c{c}}ok {\c{c}}e{\c{s}}itli arg{\"u}manlarla gerek{\c{c}}elendirmi{\c{s}}tir.},
  affiliation = {ANADOLU {\"U}N{\.I}VERS{\.I}TES{\.I} and HACETTEPE {\"U}N{\.I}VERS{\.I}TES{\.I}}
}

TY  - JOUR
AU  - Karakaya, Dursun
AU  - Er, Mutlu
TI  - Adalet ve Kalkınma Partisi’nin 2002 Genel Seçimlerindeki AB Söylemi: Dilbilimsel Söylem Analizi
T2  - Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi
VL  - 40
IS  - 1
PY  - 2022
DA  - 2022/05/31/
SP  - 109
EP  - 125
PB  - Hacettepe Üniversitesi
SN  - 1301-5737
DO  - 10.32600/huefd.1124120
UR  - https://hacettepe.hbtech.com.tr/yayin/adalet-ve-kalkinma-partisinin-2002-genel-secimlerindeki-ab-soylemi-dilbilimsel-soylem-analizi
AB  - Bu çalışma Adalet ve Kalkınma Partisi’nin (AKP) 2002 genel seçimlerinde Türkiye’nin Avrupa Birliği üyeliği konusunda takındığı tavır ve oluşturduğu söylemin dilbilimsel söylem analizi yoluyla çözümlenmesi amaçlamaktadır. Çözümleme yapılırken Düsseldorf Okulu/Ekolü olarak da bilinen yöntem temel alınmıştır. Buna göre parti programı, seçim bildirgesi ve belirlenen ulusal gazetelerden elde edilen derlem; söz varlığı, metafor konsepti ve gerekçelendirme (Alm: Lexik-Metaphorik-Argumentation) boyutlarıyla ele alınmış ve incelenmiştir. Uygulalan metodoloji bakımından bu çalışma, daha çok eleştirel söylem analizi yöntemiyle incelen siyasi söylemlerin çözümlenmesinde nispeten özgün bir yaklaşım ortaya koymaktadır. Özellikle Düsseldorf Ekolü’nün geliştirdiği, yukarda belirtilen üç aşamalı inceleme modelinin Türkiye’deki politik söylem üzerine bu anlamda ilk defa uygulandığı söylenebilir. Yapılan inceleme ortaya koymuştur ki AKP, içinden geldiği Millî Görüş geleneğinin aksine Türkiye’nin AB üyeliği konusunda oldukça pozitif bir tavır içindedir ve bu tavrını hem söz varlığı hem oluşturduğu metafor konseptleri hem de sunduğu çok çeşitli argümanlarla gerekçelendirmiştir.
KW  - Linguistics
LA  - tr
AD  - ANADOLU ÜNİVERSİTESİ
AD  - HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ
ER  -